- استیکرهای عکاسی
- استیکرهای فضانوردی و نجوم
- استیکرهای عاشقانه
- استیکرهای ماجراجویی
- استیکرهای انگیزشی
- استیکرهای برندهای محبوب
- استیکرهای کوهنوردی
- استیکرهای سنگنوردی
- استیکرهای دوچرخهسواری
- استیکرهای سفر
- استیکرهای کمپینگ
- استیکرهای آفرود
- استیکرهای اسکی و اسنوبورد
- استیکرهای دویدن
- استیکرهای موتورسواری
- استیکرهای قهوه و کافه
- استیکرهای یوگا
- استیکرهای محیطزیستی
- استیکرهای حیاتوحش
فصلنامه کوه شماره ۹ در زمستان ۱۳۷۶ منتشر شد. در این صفحه شناسنامه، جلد، فهرست کامل مطالب و مرور مهمترین مقالههای این شماره را میخوانید.
شماره نهم (سال سوم، زمستان ۱۳۷۶) با سرمقاله «بمانیم یا برویم؟!» و ادامه «کوهنوردی نوین در ایران» آغاز میشود و گزارشهایی از کوه پریز، فرهاد تراش، کوههای آذربایجان، اشترانکوه و غار پراو دارد. ویژهنامه هیمالایا شامل K2 و چند مطلب درباره اورست است و مطالبی درباره بهمن، کارابین و طناب، زنان کوهنورد، ناگانو ۱۹۹۸، کمکهای اولیه، تغذیه و بیماری کوهگرفتگی، اخبار و نامهها و یک مطلب انگلیسی درباره قلهای در آذربایجان در آن آمده است.
محصولات مرتبط
-
۲۱۹,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۲۱۹,۰۰۰ تومان بود.۲۰۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۰۸,۰۰۰ تومان است. -
۲۱۹,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۲۱۹,۰۰۰ تومان بود.۲۰۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۰۸,۰۰۰ تومان است. -
۲۱۹,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۲۱۹,۰۰۰ تومان بود.۲۰۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۰۸,۰۰۰ تومان است. -
-
-
این شماره بخشی از آرشیو کامل فصلنامه کوه در مجله هایکر است.
شناسنامهی فصلنامه کوه شماره ۹

- شماره: ۹ (سال سوم)
- زمان انتشار: زمستان ۱۳۷۶
- تعداد صفحات نسخهی اسکنشده: ۱۰۰ صفحه
- بهای روی جلد: ۴۰۰۰ ریال (از روی جلد)
- صاحبامتیاز و مدیرمسئول: دکتر حسن صالحی مقدم
- مدیر داخلی: مسعود اشرفی
- با تشکر از: دکتر محسن محسنین، مهندس وارطان زاکاریان، مهدی شیرازی، رضا چهکنویی، مرتضی موسوی
- ویراستار: مرضیه مرآت نیا
- تایپ کامپیوتری، گرافیک و صفحهآرایی: فصلنامه کوه (امیرحسین صالحی جم و کتایون محمدی جنیدی)
- لیتوگرافی دیجیتال: پرتوگراف
- چاپ متن: احمدی
- چاپ رنگی: کامل
- صحافی: فرنو
- تبلیغات: رسام، تلفن ۸۰۰۰۱۲۰
- روی جلد: جادهٔ هراز ـ پل مون، روستای نوا؛ عکس از مجید مصلحی
جلد فصلنامه کوه شماره ۹
تیترهای روی جلد این شماره:
- المپیک زمستانی
- کوههای لرستان
- زنان مشهور کوهنورد
فهرست مطالب فصلنامه کوه شماره ۹
این فهرست از روی صفحهی ۳ نسخهی اسکنشده تهیه شده و شمارهی صفحهها مطابق نسخهی چاپی است.
| عنوان مطلب | صفحه |
|---|---|
| ۱شناسنامه | ۱ |
| ۲بمانیم یا برویم؟!… | ۲ |
| ۳کوهنوردی نوین در ایران | ۳ |
| ۴کوه پریز و آبشار وقت ساعت | ۷ |
| ۵فرهاد تراش | ۱۰ |
| ۶شناسنامه کوههای آذربایجان | ۱۲ |
| ۷پیش بینی و راههای مقابله با بهمن | ۱۴ |
| ۸در بهشت کوهنوردان | ۲۰ |
| ۹رشته کوه اشترانکوه | ۲۳ |
| ۱۰غار پراو | ۲۷ |
| ۱۱اخبار | ۳۱ |
| ۱۲گفتا ز که نالیم … | ۳۳ |
| ۱۳زیست محیطی | ۳۴ |
| ۱۴دانستنیهایی دربارهٔ کارابین و طناب | ۳۶ |
| ۱۵تاریخچهٔ اسکی | ۳۹ |
| ۱۶اخبار فدراسیون کوهنوردی | ۴۰ |
| ۱۷نشریات کوهنوردی در جهان | ۴۲ |
| ۱۸ویژه نامهٔ هیمالایا | ۴۴ |
| ۱۹K2 کوه، کوهها | ۴۹ |
| ۲۰صعود مخفیانه به اورست | ۵۴ |
| ۲۱قراقروم بلندای بر شیپتون و تیلمن | ۵۸ |
| ۲۲؟! | ۶۰ |
| ۲۳چگونه به اورست صعود کردم؟ | ۶۲ |
| ۲۴تاریخچهٔ کوهنوردی جهان | ۶۵ |
| ۲۵زنان کوهنورد | ۶۶ |
| ۲۶ناگانو ۱۹۹۸ | ۶۸ |
| ۲۷جشن عسل در کوههای نپال | ۷۳ |
| ۲۸کمکهای اولیه | ۷۶ |
| ۲۹تغذیه و انرژی | ۷۸ |
| ۳۰کوهنوردی و سلامت بدنی | ۸۰ |
| ۳۱بیماری کوه گرفتگی | ۸۲ |
| ۳۲آموزش ذهنی برای کوهنوردان | ۸۵ |
| ۳۳صعود آزاد بر آبشاری منجمد | ۸۸ |
| ۳۴گوناگون | ۹۰ |
| ۳۵نامههای رسیده | ۹۲ |
| ۳۶a high peak at Azarbaijan | ۹۴ |
سرمقالهی فصلنامه کوه شماره ۹: «بمانیم یا برویم؟!…»
سرمقالهٔ آغاز سومین سال انتشار فصلنامه. نویسنده از دشواریهای مالی و اداری نشریه میگوید: گرانی و کمبود کاغذ، افزایش هزینهٔ لیتوگرافی، چاپ و صحافی، محدود بودن آگهی و بیپاسخ ماندن درخواست حمایت. به گفتهٔ او در سالهای انتشار، تنها حمایت دولتی اعطای ۱۵۰۰ کیلوگرم کاغذ در دو نوبت بوده است. او از وزارت ارشاد و مسئولان ورزش میخواهد به نشریههای تخصصی کمک کنند و توضیح میدهد که مجله میان تعطیل شدن و افزایش قیمت، راه دوم را برگزیده تا انتشارش ادامه یابد. در پایان از خوانندگان، کوهنوردان و دوستداران طبیعت پشتیبانی میخواهد.
به قلم مدیر مسئول
مهمترین مطالب فصلنامه کوه شماره ۹
کوهنوردی نوین در ایران (قسمت چهارم)
نویسنده: نوشتهٔ جلیل کتیبهای | صفحهی ۳
ادامهٔ سلسلهمقالهٔ تاریخ کوهنوردی فنی ایران با عنوان فرعی «از میان برگهای پراکندهٔ تاریخ کوهنوردی». نویسنده از نخستین صعودهای کاملاً مستقل ایرانیان در شمال علمکوه میگوید: در تابستان ۱۳۳۸ گروهی از کوهنوردان جوان قصد صعود «گردهٔ آلمانها» را داشتند و سه نفر از آنها گردهٔ شمالی علمکوه را با یک شبمانی صعود کردند؛ مهری زرافشان بهعنوان نخستین بانوی ایرانی در شمال علمکوه نام برده میشود. سپس به صعودهای ایرانیان در آلپ (از جمله صعود نخستین بانوی ایرانی بر مونبلان در ۱۳۴۳)، صعودهای زمستانی دماوند و آزادکوه، پیمایش درهٔ یخار دماوند و حضور ایرانیان در دورههای آموزشی شامونی در اوایل دههٔ ۱۳۴۰ میپردازد.
- تابستان ۱۳۳۸: صعود گردهٔ شمالی علمکوه با یک شبمانی
- مهری زرافشان: نخستین بانوی ایرانی در شمال علمکوه
- ۱۳۴۳: صعود یک بانوی ایرانی به مونبلان (۴۸۰۷ متر)
- زمستان ۱۳۴۲: صعود قلهٔ آزادکوه در ۹ روز (طبق متن)
- اوایل فروردین: صعود زمستانی دماوند از شمال شرقی (تخت فریدون) به وسیلهٔ پنج کوهنورد باشگاه آرارات
کوه پریز و آبشار وقت ساعت
نویسنده: گزارش و عکس از گروه کوهنوردی مهتاب ـ درود | صفحهی ۷
معرفی کوه پریز (۳۰۵۰ متر) در جنوب شهرستان دورود که از دو بخش پریز بزرگ و پریز کوچک تشکیل شده است. بلندترین قلههای آن چهلستون یا کرددختر (۳۰۹۷ متر) نام دارند. افسانهٔ محلی دربارهٔ دو سنگ «کُر و دختر»، معنای نام پریز (پرهیز)، غارها و چاههای متعدد، آثار باستانی و دو مسیر صعود به قله از روستای چشمهسرنجه و غار پریز شرح داده شده است. موقعیت کوه، درههای اطراف (درهٔ اسپره، تنگ نادر، درهٔ راکن) و دیدنیهایی مانند غار شهه و آبشار تنگ نادر هم معرفی شدهاند.
- ارتفاع پریز: ۳۰۵۰ متر
- بلندترین قله: چهلستون یا کرددختر، ۳۰۹۷ متر
- دو مسیر صعود
آبشار وقت ساعت
نویسنده: گزارش و عکس از رضا اسدی | صفحهی ۸
گزارش دربارهٔ آبشاری در دامنهٔ جنوبی کوه پریز که بهطور متناوب جاری و قطع میشود و به همین دلیل «وقت ساعت» نام گرفته است. چشمه در غاری در دیوارهٔ جنوبی پریز قرار دارد. نویسنده فرضیهٔ چشمهٔ سیفونی را مطرح میکند که با مشورت دکتر رازانی (بخش عمران) و دکتر رئیسی (زمینشناسی دانشگاه شیراز) تأیید شد. اندازهگیری ۱۲ مرداد ۱۳۷۵ نشان داد آبشار حدود ۵۰ دقیقه جاری و ۲ ساعت متوقف است و در ۱۴ شهریور ۱۳۷۶ به دلیل خشکسالی زمان توقف به شش ساعت رسید. راه دسترسی از دورود و روستاهای مسیر هم شرح داده شده است.
- چرخهٔ ۱۲ مرداد ۱۳۷۵: ۵۰ دقیقه جاری، ۲ ساعت توقف
- ۱۴ شهریور ۱۳۷۶: توقف شش ساعته
- نوع: چشمهٔ سیفونی؛ به گفتهٔ نویسنده احتمالاً نخستین نمونهٔ فعال گزارششده در ایران
فرهاد تراش: عجیب دنیای سنگی بیستون
نویسنده: گزارش و عکسها از حسین عیسی حاج | صفحهی ۱۰
معرفی دیوارهٔ تراشیدهشدهٔ فرهاد تراش در بیستون کرمانشاه. نویسنده پیشینهٔ تاریخی بیستون از دوران پیش از تاریخ تا قاجار، افسانهٔ فرهاد و شیرین و دیدگاههای گوناگون دربارهٔ سازندگان این سطح صاف را مرور میکند. بخش تراشیدهشده حدود ۳۵۰ متر طول و ۴۵ تا ۵۰ متر ارتفاع دارد و طاقچههایی در بالا و پایین آن دیده میشود. از سال ۵۶ تاکنون کوهنوردان کرمانشاه مسیرهای متعددی با درجههای مختلف روی دیواره و کلاهک فرهاد تراش گشودهاند. نویسنده چون این اثر جزو میراث فرهنگی است، از سنگنوردان میخواهد از کوبیدن میخ و رولبولت پرهیز کنند.
- ابعاد سطح تراشیدهشده: حدود ۳۵۰ متر طول و ۴۵ تا ۵۰ متر ارتفاع
- گشایش مسیرها از سال ۱۳۵۶
- توصیه به پرهیز از کوبیدن میخ و رولبولت روی این اثر تاریخی
شناسنامهٔ کوههای آذربایجان
نویسنده: گزارش از بهروز خاماچی | صفحهی ۱۲
قسمت نخست معرفی کوههای آذربایجان. ارتفاعات این منطقه از دورهٔ چینخوردگی آلپ (دوران سوم) و بخشی از آن آتشفشانی است؛ سبلان و سهند نمونههای آتشفشان خاموشاند و چشمههای آبگرم مانند سرعین و قطورسویی از آثار آن به شمار میروند. میانگین بارندگی سالانه حدود ۵۰۰ میلیمتر و ذخیرهٔ برف قلهها منبع آب و مراتع ایلات و عشایر است. از کوچ عشایر شاهسون و ارسباران بین مغان و دامنههای سبلان سخن رفته است. بخش پایانی به آرارات میپردازد: آرارات بزرگ ۵۱۵۶ متر، آرارات کوچک ۳۹۱۴ متر، یخچالهای دائمی و رود ارس به طول حدود ۱۰۴۷ کیلومتر. ادامه دارد.
- سبلان ۴۸۱۱ متر؛ مغان حدود ۱۵۰ متر از سطح دریا
- میانگین بارندگی سالانه حدود ۵۰۰ میلیمتر
- آرارات بزرگ ۵۱۵۶ و آرارات کوچک ۳۹۱۴ متر (طبق متن)
- طول رود ارس حدود ۱۰۴۷ کیلومتر
پیش بینی و راههای مقابله با بهمن
نویسنده: نوشتهٔ محمد تفنگدار | صفحهی ۱۴
مقالهای آموزشی دربارهٔ بهمن. ابتدا بهمن را تعریف میکند و عوامل مهم سقوط آن را برمیشمارد. سپس انواع برف را دستهبندی میکند: برفهای تازه (خشک، خیس، نقلی، برفک) و برفهای کهنه (ماندهٔ خیس، ماندهٔ خشک، برف خارا و برف شناور) و ویژگیها و خطر هر یک را توضیح میدهد. نقش لایههای یخی و برف شناور در ایجاد سطح لغزش، شیب، دما و باد بررسی شده و راههای پیشبینی و مقابله با بهمن در صفحههای بعد آمده است.
- دستهبندی برف به تازه و کهنه
- نقش برف شناور (هوار) و لایههای یخی در وقوع بهمن
در بهشت کوهنوردان (قسمت دوم)
نویسنده: گزارش از مرتضی دزفولی | صفحهی ۲۰
قسمت پایانی روزنوشت دورهٔ آموزشی مدرسهٔ ملی اسکی و کوهنوردی شامونی در مرداد ۱۳۷۰. نویسنده از رفتن با تلهکابین اگوی دومیدی (۳۸۴۲ متر) و صعود مونبلان در روز یکشنبه ۲۰ مرداد، دیدن یک حادثه و عملیات نجات با هلیکوپتر، کلاسهای یخ و سنگ، صعود به قلههای دیگر و پایان دوره در ۲۶ مرداد میگوید. او تاریخچهٔ نخستین صعود مونبلان در ۱۷۸۶ را یادآوری میکند و در پایان، با برشمردن ویژگیهای مدارس کوهنوردی فرانسه، پیشنهادهایی برای فدراسیون ایران دربارهٔ مدرکدهی، همکاری با مدرسهٔ شامونی و تأمین هزینهٔ دورهها مطرح میکند.
- تلهکابین اگوی دومیدی: ۳۸۴۲ متر
- رسیدن به قلهٔ مونبلان: ساعت ۱۲:۳۰ روز ۲۰ مرداد
- پایان دوره: ۲۶ مرداد ۱۳۷۰
- نخستین صعود مونبلان: ۸ اوت ۱۷۸۶
رشته کوه اشترانکوه
نویسنده: گزارش و عکسها از نعمتالله اخضری ـ همدان | صفحهی ۲۳
معرفی رشتهکوه اشترانکوه در لرستان که از شمال غربی به جنوب شرقی کشیده شده، در ۲۰ کیلومتری جنوب غربی ازنا و ۱۰ کیلومتری جنوب شرقی دورود است و حدود ۵۰ کیلومتر طول و ۲ تا ۱۱ کیلومتر عرض دارد. نخستین شناسایی را گاگام میناسیان و محمود اجل همدانی انجام دادند و سنبران (۴۱۵۰ متر) و گلگل (۴۰۵۰ متر) را صعود کردند؛ پیمایش سراسری را کوهنوردان همدانی در شهریور ۱۳۵۲ در ۱۲ روز انجام دادند. در خرداد سال جاری گروه سهنفرهٔ بابک همدان در ۴ روز خطالرأس را از گلگل تا کولهجنون پیمود و از ۱۵ قلهٔ اصلی گذشت. گزارش روزبهروز صعود، گیاهان، جانوران، پناهگاهها و راههای عبور هم آمده است.
- ابعاد رشته: حدود ۵۰ کیلومتر طول و ۲ تا ۱۱ کیلومتر عرض
- سنبران ۴۱۵۰ متر؛ گلگل ۴۰۵۰ متر
- پیمایش ۱۲ روزه در شهریور ۱۳۵۲
- پیمایش ۴ روزهٔ گروه بابک همدان در خرداد ۱۳۷۶ از ۱۵ قلهٔ اصلی
غار «پراو»، این شگفتی ناشناختهٔ طبیعت ایران، قربانی گرفت!
نویسنده: گزارش و عکسها از گروه کوهنوردی آزادگان ـ مشهد | صفحهی ۲۷
گزارشی از برنامهٔ فیلمبرداری در غار پراو کرمانشاه که به مرگ یک غارنورد انجامید. غار در ارتفاع حدود ۳۱۰۰ متری کوه پراو قرار دارد و در ۱۳۵۰ گروهی انگلیسی به سرپرستی جان میدلتون آن را تا عمق ۷۵۲ متر نقشهبرداری کردند. گروه آزادگان مشهد با هماهنگی صدا و سیمای خراسان برای فیلمبرداری از اعماق غار برنامه ریخت و هشت نفر در ۲۴/۷/۱۳۷۶ از مشهد راه افتادند. در بازگشت از چاه سوم، سعید امینی هنگام صعود سقوط کرد و جان باخت. گزارش جزئیات حادثه، تلاشهای نجات و بیرون آوردن پیکر را شرح میدهد و درسهای ایمنی آن را بررسی میکند. پیام تسلیت گروه در پایان چاپ شده است.
- ارتفاع دهانه حدود ۳۱۰۰ متر
- اکتشاف: ۱۳۵۰، گروه انگلیسی به سرپرستی جان میدلتون؛ عمق ۷۵۲ متر
- حرکت گروه از مشهد: ۲۴/۷/۱۳۷۶
- قربانی: سعید امینی
اخبار
صفحهی ۳۱
خبرهای کوهنوردی: معرفی نشریههای گروهها (گاهنامهٔ بیستون کرمانشاه، شباب غرب، ماهنامهٔ دانشجویان، آگاهینامه)؛ صعود سریع کوهنوردان تهرانی در علمکوه به یاد حسین حراستی و عبدالحسین عزیزی؛ صعود ۱۳ گروه کوهنوردی کرمانشاه به قلل سنبران و پریز؛ احداث پناهگاه سهیل در ارتفاعات کوه دالاخانی کرمانشاه با ۱۰۴ متر مربع زیربنا؛ کشف غار ترشه کلای در ۲۰ کیلومتری شمال سمنان؛ نمایشگاه کوهنوردی بروجرد؛ صعود ۱۸ نفر از کوهنوردان دانشگاه صنعتی شریف طی برنامهای ۸ روزه در علمکوه؛ و صعود انفرادی دیوارهٔ شمالی شاخک علمکوه به وسیلهٔ داوود طاهری.
- پناهگاه سهیل: ۱۰۴ متر مربع، دو اتاق
- غار ترشه کلای: ۲۰ کیلومتری شمال سمنان
- صعود انفرادی شاخک علمکوه به وسیلهٔ داوود طاهری
مسابقات سنگنوردی
نویسنده: گزارش از علی طاهری ـ استان مرکزی | صفحهی ۳۲
گزارش مسابقات سنگنوردی قهرمانی کشور در ردهٔ جوانان به میزبانی همدان که در ۱۰/۵/۱۳۷۶ در ورزشگاه شهید محمودلو برگزار شد و به یاد محمدرضا خدایاری نامگذاری شده بود. ۳۹ سنگنورد از ۱۰ استان شرکت کردند و همدان سه مقام نخست را به دست آورد. مسابقه در دو مرحله روی دیوارهٔ مصنوعی با مسیرهایی در درجههای VII تا VIII (UIAA) برگزار شد. گزارشگر کمبود امکانات، نبود جای خواب و غذای مناسب و مشکلات داوری را نقد میکند.
- تاریخ: ۱۰/۵/۱۳۷۶، همدان
- ۳۹ شرکتکننده از ۱۰ استان
- سه مقام اول از آن همدان
گفتا ز که نالیم …
نویسنده: مسعود اشرفی | صفحهی ۳۳
یادداشتی دربارهٔ آلودگی و تخریب کوهستانهای ایران. نویسنده رشد شهرنشینی و مصرف را عامل نابودی طبیعت میداند و میگوید کوهنوردان که خود را دوستدار طبیعت میشمارند، با زباله، شعارنویسی و نامنویسی روی سنگها و ساختوساز بیرویه در ارتفاعات (پناهگاهها، جادهها، تلهکابینها) در این آلودگی سهیماند. به نخستین برنامهٔ رسمی پاکسازی کوه در ایران در ۷ مهر ۱۳۶۲ اشاره میکند و از همه میخواهد پیش از متهم کردن دیگران به رفتار خود بنگرند.
- نخستین پاکسازی رسمی کوه در ایران: ۷ مهر ۱۳۶۲
زیست محیطی (اخبار جبههٔ سبز)
صفحهی ۳۴
قطعنامهٔ مشترک تشکلهای غیردولتی زیستمحیطی به مناسبت «روز جهانی پاکسازی کوهها» (۲۸ شهریور ۱۳۷۶، تهران ـ شمیرانات) در ده بند، از جمله حفاظت از حریم کوهستان، مدیریت کوهداری، جلوگیری از ساختوساز غیراصولی و اعلام دماوند، علمکوه و سبلان بهعنوان پارک ملی. همچنین خبر پاکسازی حاشیهٔ تالاب انزلی (۱۸/۷/۱۳۷۶)، پاکسازی غار رودافشان در ۴۰ کیلومتری فیروزکوه (۱۴/۶/۱۳۷۶) با تالاری حدود ۱۵۰ متر طول، ۹۰ متر عرض و ۳۰ متر ارتفاع، پاکسازی درهٔ غار نیشابور، فعالیتهای کمیتهٔ حفاظت محیط کوهستان هیئت تهران و یادداشت «بیایید با هم دانهها را به طبیعت بازگردانیم» از مجید جمشیدی آمده است.
- روز جهانی پاکسازی کوهها: ۲۸ شهریور ۱۳۷۶
- غار رودافشان: تالار حدود ۱۵۰ در ۹۰ متر و ارتفاع ۳۰ متر
دانستنیهایی دربارهٔ کارابین و طناب
ترجمه: ترجمه و تدوین: مریم جالیانی | صفحهی ۳۶
مقالهای آموزشی دربارهٔ کارابین و طناب در زنجیرهٔ حمایت. بخش نخست روش درست انداختن طناب در کارابین، جهت قرارگیری زبانه و خطرهای باز شدن زبانه در اثر ضربه یا تماس با سنگ را با تصویر نشان میدهد. بخش دوم با عنوان «پروازی مهیج به جای سقوط» عامل سقوط و فرمول آن (طول سقوط تقسیم بر طول طناب)، حداکثر عامل ۲، طناب دینامیک و استاتیک و نیرویی را که بدن و ابزار حمایت تحمل میکنند بر حسب کیلونیوتن توضیح میدهد.
- عامل سقوط = طول سقوط ÷ طول طناب؛ حداکثر ۲
- بدن انسان به گفتهٔ مقاله حدود ۱۲ کیلونیوتن ضربه را تحمل میکند
نخستین حضور تیم ملی اسکی ایران در مسابقات المپیک زمستانی کورتینا (۱۹۵۶)
صفحهی ۳۹
این بخش از تاریخچهٔ اسکی (در فهرست: «تاریخچهٔ اسکی») به نخستین حضور ایران در بازیهای المپیک زمستانی کورتینا (۱۹۵۶) میپردازد. فدراسیون اسکی ایران در ۱۳۳۴ عضو FIS شد و تیمی از آوانس مگردون، بنیک امیریان، اسماعیل ساوجی، رضا بازرگان و محمود بگلو برای تمرین به والدیزر فرانسه رفت. متن از کمبود تجربه، آسیبدیدگیها، شرح مسابقههای سرعت و مارپیچ و رتبههای اسکیبازان ایرانی در برابر قهرمانانی چون تونی زایلر سخن میگوید و این حضور را نخستین تجربهٔ بینالمللی جدی اسکی ایران میداند.
- عضویت در FIS: ۱۳۳۴
- المپیک زمستانی کورتینا: ۱۹۵۶
- اردوی تمرینی در والدیزر فرانسه
اخبار فدراسیون کوهنوردی
صفحهی ۴۰
خبرهای فدراسیون: اعزام تیم ملی چتربازی (کمیتهٔ ورزشهای هوایی) به مسابقات جهانی ترکیه در ۱۹/۶/۱۳۷۶ که در آن ۶۱ کشور شرکت داشتند و ایران مقام سی و چهارم را گرفت؛ انتصاب همایون بختیاری بهعنوان دبیر کمیتهٔ روابط بینالملل فدراسیون؛ برگزاری اولین دورهٔ بازیهای جهانی طبیعت با ۱۳ رشته؛ برگزاری کلاسهای رایگان کوهنوردی؛ مسابقات پاراگلایدر و مسابقات دوگانهٔ دو و دوچرخهٔ کوهستان در ۷/۶/۱۳۷۶.
- مسابقات جهانی چتربازی ترکیه: ۶۱ کشور؛ ایران سی و چهارم
- انتصاب همایون بختیاری به دبیری کمیتهٔ روابط بینالملل
نشریات کوهنوردی در جهان
ترجمه: مهندس وارطان زاکاریان | صفحهی ۴۲
معرفی مجلههای معتبر کوهنوردی جهان بر پایهٔ بولتن اتحادیهٔ بینالمللی کوهنوردی (UIAA)، به تفکیک کشور: اتریش، آلمان، فرانسه، هندوستان، ایتالیا، ژاپن، سوئیس، انگلستان و آمریکا. نشریههایی مانند Alpenvereins Mitteilungen، Alpinismus، Alpes Magazine، Himalayan Journal، Rivista CAI، Die Alpen، High، Climber، American Alpine Journal، Climbing و Rock and Ice معرفی شدهاند و برای هر یک موضوعهای اصلی مقالهها با نمادهای اختصاری آمده است.
- منبع: بولتن اتحادیهٔ بینالمللی کوهنوردی (UIAA)
ویژه نامهٔ هیمالایا (نپال: گیمیگلا ـ قلهٔ دوقلو و…)
ترجمه: مهندس م ـ برزگر (خلیلی) | صفحهی ۴۴
گزارشهایی از صعودهای هیمالیا در نپال: صعود گیمیگلا (قلهٔ دوقلو، ۷۳۵۰ متر) در شمال کانگچنجونگا، تلاش گروهها روی کانگچنجونگا و تاریخچهٔ صعودهای آن، همایش بینالمللی کوهنوردان در کاتماندو، صعود آناپورنا و یک عملیات نجات. در پایان پیشنهادهای همایش به دولت نپال دربارهٔ کاهش هزینهٔ مجوزها، بیمهٔ باربران و حفاظت محیط زیست آمده است. منبع: مجلهٔ «های».
- گیمیگلا ۷۳۵۰ متر (طبق زیرنویس عکس)
- منبع: مجلهٔ های
K2 کوه، کوهها
نویسنده: نوشتهٔ رینهولد مسنر | ترجمه: الهام امیرکیانی | صفحهی ۴۹
قسمتی از سلسلهٔ «مسنر و ۱۴ هشتهزار متری» دربارهٔ K2 (۸۶۱۱ متر). مسنر روایت میکند که در ۱۹۷۹، یک سال پس از صعود بیاکسیژن اورست، با گروهی کوچک به K2 رفت تا مسیری مستقیم روی ستون جنوبی را که «خط جادویی» نامید بیازماید. کمپ اصلی روی یخچال گادوین ـ آستن برپا شد. مرگ یکی از باربران در ابتدای سفر روحیهٔ گروه را تحت تأثیر قرار داد و پس از ارزیابی خطرها، گروه از مسیر جادویی منصرف شد و به مسیر معمول روی آورد. متن از دشواریهای K2 در مقایسه با اورست هم میگوید.
- ارتفاع K2 در متن: ۸۶۱۱ متر
- سال برنامه: ۱۹۷۹
- طرح اولیه: «خط جادویی» روی ستون جنوبی
صعود مخفیانه به اورست
نویسنده: نوشتهٔ گرگ چایلد | ترجمه: کتایون محمدی جنیدی (عرب) | صفحهی ۵۴
داستان لیدیا بردی، کوهنورد نیوزیلندی، که در ۱۴ اکتبر ۱۹۸۸ بدون مجوز و بدون کپسول اکسیژن به اورست صعود کرد و ادعا کرد نخستین زنی است که بیاکسیژن به قله رسیده است. همنوردانش ادعای او را زیر سؤال بردند و وزارت جهانگردی نپال او را ده سال از صعود به قلههای نپال محروم کرد. نویسنده که در ۱۹۸۸ در کاتماندو با او آشنا شد، در ۱۹۹۴ دوباره با او گفتوگو کرد و جزئیات صعود و شواهد ادعای او را بررسی میکند.
- تاریخ ادعای صعود: ۱۴ اکتبر ۱۹۸۸
- محرومیت دهساله از صعود در نپال
- لیدیا بردی در زمان صعود ۲۷ ساله بود
قراقروم بلندای بر شیپتون و تیلمن
نویسنده: نوشتهٔ استفن ونیلز | ترجمه: مهدی رستگاری | صفحهی ۵۸
مقالهای دربارهٔ سفر اکتشافی ۱۹۳۷ اریک شیپتون و بیل تیلمن به درهٔ شاکسگام در قراقروم شمالی، به مناسبت شصتمین سالگرد آن و برنامهٔ یک تیم نیوزیلندی در ارتفاعات آگهیل در ۱۹۹۷. نویسنده سبکباری افسانهای این دو را برجسته میکند: گروهی کوچک با بار حداقل، غذای ساده و جیرهٔ محدود که با کمک باربران بالتی و شرپاها در حدود سه ماه بخش بزرگی از منطقهای دشوار را نقشهبرداری کردند. از همراهی جان اودل زمینشناس و مایکل اسپندر نقشهبردار هم یاد شده است.
- سفر اکتشافی: ۱۹۳۷
- نقشهبرداری حدود ۱۸۰۰ مایل مربع در حدود سه ماه (طبق متن)
؟!
نویسنده: نوشتهٔ هانس کامرلندر | ترجمه: جلیل کتیبهای | صفحهی ۶۰
روایت اولشخص هانس کامرلندر، از صعود اورست و فرود با اسکی از آن. او از ۲۴ ساعتی که در کوه گذراند، دیدن پیکر کوهنوردان جانباخته در ارتفاع ۸۶۰۰ متر، رسیدن به قله و فرود با اسکی روی شیبهای تند و سنگهای بیرونزده میگوید. در پانویس زندگینامهای کوتاه آمده است: تولد ۶ دسامبر ۱۹۵۶، صعودهای کلاسیک آلپ، همراهی با مسنر در هشتهزاریها از ۱۹۸۳ با صعود چوآیو (۸۱۸۹ متر) و صعودهای بعدی از جمله گاشربروم ۱ و ۲، آناپورنا، دائولاگیری، لوتسه و ماکالو.
- تولد کامرلندر: ۶ دسامبر ۱۹۵۶
- ۱۹۸۳: صعود چوآیو (۸۱۸۹ متر) همراه مسنر
- فرود با اسکی از اورست
چگونه به اورست صعود کردم؟
نویسنده: سرگذشت دختری به نام ربکا | ترجمه: جواد شیخ زینالدین | صفحهی ۶۲
روایت اولشخص زنی به نام ربکا از صعودش به اورست از مسیر جنوبی. او از انگیزهها و تردیدهایش، آمادهسازی، گذر از آبشار یخی خومبو با نردبانها، کمپها و دشواری خواب و تغذیه در ارتفاع، و حملهٔ نهایی به قله همراه شرپاها میگوید. استفاده از کپسول اکسیژن، ترسها و احساس او بر قله و بازگشت به کول جنوبی هم روایت شده است.
- صعود از مسیر جنوبی با استفاده از اکسیژن و همراهی شرپاها
تاریخچهٔ کوهنوردی جهان (قسمت پنجم)
نویسنده: نوشتهٔ کریس بانینگتون | ترجمه: همایون بختیاری | صفحهی ۶۵
ادامهٔ گاهشمار کوهنوردی جهان از ۱۹۷۰ به بعد، با تمرکز بر صعود دیوارههای بزرگ هیمالیا و قراقروم، از جمله صعود دیوارهٔ جنوبی آناپورنا به وسیلهٔ گروه انگلیسی بانینگتون در ۱۹۷۰، و صعودهای مهم سالهای بعد در هیمالیا، آلپ و آمریکا تا اواخر دههٔ ۱۹۷۰.
- ۱۹۷۰: دیوارهٔ جنوبی آناپورنا به وسیلهٔ گروه انگلیسی بانینگتون
زنان کوهنورد (قسمت اول)
نویسنده: گزارشی از ژان کودری | ترجمه: فاطمه تیموری | صفحهی ۶۶
گفتوگوی ژان کودری با سه زن کوهنورد موفق فرانسوی: فرانسواز اوبر، شانتال مادوئی و کریستین ژئن. پرسشها دربارهٔ انگیزهٔ کوهنوردی، تجربهها و صعودهای مهم، دشواریهای زنان در سفرهای اکتشافی، حرفهٔ راهنمای کوهستان و آیندهٔ کوهنوردی است. از صعودهای آنها در آلپ، از جمله مسیرهای مونبلان و گراند ژوراس، هم یاد میشود. ادامه در شمارهٔ بعد.
ناگانو ۱۹۹۸ — هجدهمین دورهٔ بازیهای المپیک زمستانی
نویسنده: گردآوری و ترجمه: یاسمن محسنین | صفحهی ۶۸
معرفی هجدهمین دورهٔ بازیهای المپیک زمستانی ناگانو ژاپن (۷ تا ۲۲ فوریهٔ ۱۹۹۸) و برنامهٔ افتتاح و اختتامیهٔ آن. پوسترهای رسمی بازیها معرفی شده و تاریخچهٔ المپیک زمستانی از نخستین دوره در شامونی (۱۹۲۴) و دومین دوره در سنت موریتس (۱۹۲۸) به بعد مرور میشود. به میزبانی بعدی سالتلیک سیتی در ۲۰۰۲ هم اشاره شده است.
- ناگانو: ۷ تا ۲۲ فوریهٔ ۱۹۹۸
- نخستین المپیک زمستانی: شامونی ۱۹۲۴
- دومین دوره: سنت موریتس ۱۹۲۸
جشن عسل در کوههای نپال
نویسنده: نوشتهٔ اریک والی، دایان سامرز | ترجمه: مهندس م ـ برزگر (خلیلی) | صفحهی ۷۳
گزارشی مصور از آیین سنتی جمعآوری عسل زنبورهای وحشی کوهستان در نپال. عسلگیران با نردبانهای طنابی بلند از صخرههای عمودی آویزان میشوند، با دود زنبورها را دور میکنند و شانههای عسل را با چوبدستی میبرند و در سبد پایین میفرستند. نویسندگان از آیینها، نقش «خدای عسل» در باور روستاییان، تقسیم محصول و خطرهای این کار میگویند.
- عسلگیری با نردبان طنابی از صخرههای عمودی
کمکهای اولیه (قسمت دوم)
نویسنده: تهیه و تنظیم رضا چهکنویی | صفحهی ۷۶
ادامهٔ سلسلهمطلب کمکهای اولیه با تمرکز بر مفاهیم پایهٔ زیستشناسی: تعریف موجود زنده، ویژگیهای حیات (رشد و نمو، تولید مثل، تنفس و تغذیه)، یاخته (سلول) و ساختار آن، و پیوند این مفاهیم با فهم آسیبها و درمان.
تغذیه و انرژی در کوهنوردی
نویسنده: نوشتهٔ دکتر مسعود حمیدی | صفحهی ۷۸
مقاله دربارهٔ نیاز انرژی و تغذیهٔ کوهنوردان. مواد غذایی به درشتمغذیها (کربوهیدرات، پروتئین، چربی) و ریزمغذیها (ویتامینها و املاح) تقسیم و نقش هر گروه در تأمین انرژی توضیح داده شده است. نیاز روزانهٔ کالری بر پایهٔ وزن، جنس، سن و شدت فعالیت بررسی میشود و نویسنده تأکید میکند که کوهنوردی سنگین نیاز انرژی را بسیار بالا میبرد و رژیم غذایی برنامه باید بر این پایه تنظیم شود.
- تقسیم مواد غذایی به درشتمغذی و ریزمغذی
کوهنوردی و سلامت بدنی (قسمت اول)
نویسنده: نوشتهٔ پرفسور لورنتز | ترجمه: مهندس ابوالقاسم نوروزی | صفحهی ۸۰
نویسنده زندگی شهری، بیتحرکی و فشار عصبی را تهدیدی برای سلامت میداند و کوهنوردی را ورزشی معرفی میکند که جسم و روان را همزمان پرورش میدهد. از اثر آن بر قلب، گردش خون و تنفس، کاهش اضطراب و نیاز به رعایت تدریج در برنامهها سخن میگوید و به نقش وقت آزاد و تفریح سالم در زندگی امروز میپردازد.
بیماری کوه گرفتگی
نویسنده: تهیهکننده: دکتر مسعود کیمیایی | صفحهی ۸۲
مقالهای دربارهٔ بیماری ارتفاع. نویسنده میگوید آمارها نشان میدهد حدود ۱۵ درصد کسانی که در یک روز از سطح دریا به ارتفاع ۲۷۰۰ متر میروند دچار علائم میشوند. سه شکل بیماری شرح داده شده است: کوهگرفتگی حاد (سردرد، تهوع، بیخوابی، خستگی) که بالای ۳۰۰۰ متر رایج است، خیز (ادم) ریوی و خیز مغزی ارتفاعات. کاهش فشار اکسیژن با ارتفاع، علائم هشدار و لزوم فرود سریع در موارد شدید هم توضیح داده شده است.
- حدود ۱۵٪ صعودکنندگان یکروزه به ۲۷۰۰ متر دچار علائم میشوند
- سه نوع: کوهگرفتگی حاد، ادم ریوی، ادم مغزی
آموزش ذهنی برای کوهنوردی (قسمت دوم)
نویسنده: نوشتهٔ نیل گرشام | ترجمه: مهندس مجید بنی هاشمی | صفحهی ۸۵
ادامهٔ بحث آموزش ذهنی که به «تمرکز و آرامش یافتن» میپردازد. نویسنده روشهایی برای آرام کردن ذهن پیش از صعود و در حین آن معرفی میکند، از جمله آرامش کامل (آرامسازی تدریجی بدن)، آرامش لحظهای با تنفس کنترلشده، و روشهای متمرکز شدن بر حرکت. او توضیح میدهد که اضطراب و فشار عصبی چگونه توان جسمانی و تصمیمگیری را در صعود کاهش میدهد.
صعود آزاد بر آبشاری منجمد
نویسنده: نوشتهٔ جون کراکار | ترجمه: مهندس م ـ برزگر (خلیلی) | صفحهی ۸۸
روایت اولشخص جان کراکائر از صعود یک آبشار یخزده در ایالت واشنگتن. نویسنده یخنوردی روی آبشار منجمد را رقصی بر یخ با نیروی جاذبه مینامد و از ویژگیهای یخ آبشار، شکنندگی و تغییر آن با دما، استفاده از کلنگ و کرامپون و ترس و تمرکز در هنگام صعود سخن میگوید.
گوناگون
ترجمه: مهندس م ـ برزگر (خلیلی) و دیگران | صفحهی ۹۰
مجموعهای از مطالب کوتاه: جشن سالگرد تولد گوریل سفید «دانهٔ برف» در باغ وحش بارسلون، پناهگاه فوری برفی برای توفان، پروانههای سلطنتی مهاجر، کوههای مریخ، یادداشتی دربارهٔ سنگنوردی یا یخنوردی و پرسش «کدامیک؟» از محمد خاکبیز، معرفی «عقاب سهند» (سنگی شبیه عقاب در سهند) از ابراهیم صدری و کادر تسلیت.
نامههای رسیده
صفحهی ۹۲
پاسخ مجله به نامههای خوانندگان از شهرهای مختلف، تشکر از ارسال عکس و گزارش و فهرست گروهها و افرادی که با نشریه مکاتبه کردهاند.
6th Asian Sport Climbing Championship (Tehran 1997)
صفحهی ۹۴
گزارش انگلیسی ششمین دورهٔ مسابقات سنگنوردی سالن آسیا که ۲۸ و ۲۹ نوامبر ۱۹۹۷ در تهران برگزار شد. ۳۰ مرد و ۱۸ زن از ۱۱ کشور آسیایی (ایران، چین، تایوان، سنگاپور، ترکیه، اندونزی، ژاپن، تایلند، هند، هنگکنگ و کرهٔ جنوبی) شرکت کردند. در بخش مردان توموکی اوسامی از ژاپن و در بخش زنان می سون گو از کره اول شدند. نمایندهٔ ایران (در متن انگلیسی Mr. Pervaesi) مقام هشتم را گرفت و در حاشیهٔ مسابقه جلسهٔ شورای سنگنوردی آسیا برگزار شد.
- زمان: ۲۸ و ۲۹ نوامبر ۱۹۹۷، تهران
- ۳۰ مرد و ۱۸ زن از ۱۱ کشور
- قهرمان مردان: Tomoki Usami (ژاپن)؛ قهرمان زنان: Mi Sun Go (کره)
- ایران: مقام هشتم (Mr. Pervaesi)
a high peak at Azarbaijan
صفحهی ۹۵
متن انگلیسی دربارهٔ سبلان با نقشهٔ منطقه (مشگینشهر، اردبیل، سرعین، سراب). قلهٔ اصلی ۴۸۱۱ متر است و از رشتهای از قلههای فرعی ۳۵۰۰ متری به بالا احاطه شده است. به سه پناهگاه در دامنهٔ شرقی که بیشتر کوهنوردان از آن صعود میکنند، خطرهای صعود زمستانی (سرما، یخزدگی، بهمن)، دریاچهٔ قله، بارندگی سالانهٔ حدود ۵۰۰ میلیمتر و مراتع عشایر اشاره شده و یادآوری میشود که هزینهٔ کوهنوردی در ایران از اروپا و آلپ کمتر است.
- سبلان: ۴۸۱۱ متر
- سه پناهگاه در دامنهٔ شرقی
قلهها، مناطق و چهرههای فصلنامه کوه شماره ۹
قلهها و مناطقی که در این شماره از آنها یاد شده: علمکوه، گردهٔ آلمانها، ماترهورن، مونبلان، دماوند، درهٔ یخار، شامونی، آزادکوه، تخت فریدون، کوه پریز، دورود، اشترانکوه، سراب سرنجه، تنگ نادر، درهٔ اسپره، لرستان، آبشار وقت ساعت، چم چیت، بیستون، فرهاد تراش، کرمانشاه، آذربایجان، سبلان، سهند، سرعین، مغان، ارسباران، آرارات، رود ارس، ماکو، اگوی دومیدی، مونبلان دوتاکول، ازنا، دریاچهٔ گهر، سنبران، گلگل، کولهجنون، چال میشان، تخت شاه، غار پراو.
کوهنوردان و چهرههایی که در این شماره نامشان آمده: جلیل کتیبهای، مهری زرافشان، محمدباقر زیارتی، علیرضا اکینچه، ابوطالب کلاغچی، زرین قلم، رشتیان، فلاح، محمد واعظی، رضا اسدی، دکتر رازانی، دکتر رئیسی، حسین عیسی حاج، سوسن رئیسی، بهروز خاماچی، اسماعیل منزوی، سید حسین صالحی، محمد تفنگدار، مرتضی دزفولی، بابک کیاپور، فرشاد خلیلی خوشمهر، آندری کراس، نعمتالله اخضری، عبدالواحد خنجی، گاگام میناسیان، محمود اجل همدانی، فریدون اسماعیلزاده، معبودی، باقری، مسلم خانی، صالحی، سعید امینی، امیر زرین، جان میدلتون، داوود طاهری، حسین حراستی، عبدالحسین عزیزی، علی طاهری، محمدرضا خدایاری، علی پیروزی.
روی جلد عکس جادهٔ هراز (پل مون، روستای نوا) از مجید مصلحی است. عکسهای آرشیوی کوهنوردان ایرانی در ماترهورن و مونبلان (دههٔ ۱۳۴۰)، تصاویر دیوارهٔ فرهاد تراش، نقشهٔ مسیر آبشار وقت ساعت و نمودار جریان آن، عکسهای داخل غار پراو و نقشهٔ آلپ فرانسه در شماره آمده است. ویژهنامهٔ هیمالایا (ص ۴۴ تا ۶۵) شامل گیمیگلا، K2 مسنر، لیدیا بردی، شیپتون و تیلمن، کامرلندر و روایت ربکا است. دو صفحهٔ آگهی رنگی هم بعد از صفحهٔ ۳۰ آمده است.
دانلود فصلنامه کوه شماره ۹
نسخهی کامل و اسکنشدهی شمارهی ۹ فصلنامه کوه (زمستان ۱۳۷۶) با فرمت PDF، در ۱۰۰ صفحه و حجم حدود ۴۸٫۴ مگابایت، از همین بخش قابل دریافت است. برای دانلود، شمارهی موبایل خود را وارد کنید و آن را با کدی که برایتان پیامک میشود تأیید کنید؛ لینک دانلود بلافاصله نمایش داده میشود.

فصلنامه کوه، شماره ۹ (زمستان ۱۳۷۶)
برای دانلود، شماره موبایلت رو وارد کن.
- فرمت PDF
- حجم 48,4 مگابایت
- تعداد صفحه ۱۰۰
فایلت آماده است
ممنون. لینک دانلود مدت کوتاهی اعتبار دارد.
شمارههای دیگر فصلنامه کوه
→ شمارهی قبلی: فصلنامه کوه شماره ۸ | شمارهی بعدی: فصلنامه کوه شماره ۱۰ ←
فهرست همهی شمارهها را در صفحهی معرفی و آرشیو فصلنامه کوه ببینید.
حقوق مطالب و تصاویر این شماره متعلق به فصلنامه کوه است. خلاصههای این صفحه را تحریریهی مجله هایکر از روی نسخهی اسکنشدهی مجله نوشته است.
دستبندهای ورزشی
-
۳۳۰,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۳۳۰,۰۰۰ تومان بود.۲۴۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۴۸,۰۰۰ تومان است. -
۳۳۰,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۳۳۰,۰۰۰ تومان بود.۲۴۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۴۸,۰۰۰ تومان است. -
۳۳۰,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۳۳۰,۰۰۰ تومان بود.۲۴۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۴۸,۰۰۰ تومان است. -
۳۳۰,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۳۳۰,۰۰۰ تومان بود.۲۴۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۴۸,۰۰۰ تومان است. -
۳۳۰,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۳۳۰,۰۰۰ تومان بود.۲۴۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۴۸,۰۰۰ تومان است. -
۳۳۰,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۳۳۰,۰۰۰ تومان بود.۲۴۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۴۸,۰۰۰ تومان است. -
۳۳۰,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۳۳۰,۰۰۰ تومان بود.۲۴۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۴۸,۰۰۰ تومان است. -
۳۳۰,۰۰۰ تومانقیمت اصلی ۳۳۰,۰۰۰ تومان بود.۲۴۸,۰۰۰ تومانقیمت فعلی ۲۴۸,۰۰۰ تومان است.