هایکر » معرفی کتاب و مجله » فصلنامه کوه شماره ۸۱؛ غار جوجار، هفت‌خوان زمستانی و چاله کویر مرکزی (زمستان ۱۳۹۴)

فصلنامه کوه شماره ۸۱ – زمستان ۱۳۹۴

فصلنامه کوه شماره ۸۱؛ غار جوجار، هفت‌خوان زمستانی و چاله کویر مرکزی (زمستان ۱۳۹۴)

هایکر

انتشار: 18 مهر 1405

به‌روزرسانی: 18 آبان 1405

اولین دیدگاه را بنویس

فصلنامه کوه شماره ۸۱ (زمستان ۱۳۹۴): فهرست کامل و مرور ۲۸ مطلب، از اکتشاف غار جوجار و نخستین صعود زمستانی خط‌الرأس هفت‌خوان تا پیمایش چاله کویر مرکزی و قفقاز.

این مطلب فایل قابل دانلود داردPDF61,0 مگابایترفتن به دانلود

فصلنامه کوه شماره ۸۱ در زمستان ۱۳۹۴ منتشر شد. در این صفحه شناسنامه، جلد، فهرست کامل مطالب و مرور مهم‌ترین مقاله‌های این شماره را می‌خوانید.

شماره‌ی ۸۱ فصل‌نامه کوه (سال بیست و یکم، زمستان ۱۳۹۴) با سرمقاله‌ی «هوا بس ناجوانمردانه سرد است» آغاز می‌شود. گزارش‌های این شماره به اکتشاف غار جوجار در کوه پراو، نخستین صعود زمستانی خط‌الرأس هفت‌خوان علم‌کوه، پیمایش ۴۰۰ کیلومتری چاله کویر مرکزی و برنامه‌ی مشترک قفقاز با آمریکن آلپاین کلاب می‌پردازند. مطالب آموزشی درباره‌ی بولت‌کوبی، هارنس، کارابین و ابزار هشت، پوشاک، تأثیر ارتفاع، تمرین و بهمن، داستان مصور تراژدی لهولا، زندگی‌نامه‌ی آلکس لوه، ماجرای والتر بوناتی در K2، معرفی نیاسر، گرچال و دریاچه اوان و اخبار فدراسیون و انجمن نیز در آن آمده است.

این شماره بخشی از آرشیو کامل فصلنامه کوه در مجله هایکر است.

شناسنامه‌ی فصلنامه کوه شماره ۸۱

جلد فصلنامه کوه شماره ۸۱ (زمستان ۱۳۹۴)
جلد شماره ۸۱، زمستان ۱۳۹۴
  • شماره: ۸۱ (سال بیست و یکم)
  • زمان انتشار: زمستان ۱۳۹۴
  • تعداد صفحات نسخه‌ی اسکن‌شده: ۱۰۰ صفحه
  • بهای روی جلد: ۵۰۰۰ تومان (روی جلد)
  • صاحب‌امتیاز و مدیرمسئول: دکتر حسن صالحی مقدم
  • سردبیر: دکتر حسن صالحی مقدم
  • صفحه‌آرایی: زهره حسن‌بیگی
  • اشتراک و توزیع: ایران جوادپور
  • حروف‌چینی: شبنم شهبازی
  • زیر نظر: شورای نویسندگان
  • با همکاری: سید مرتضی موسوی، مهدی شیرازی، نصراله فتوگرافی، همایون ریشه‌چی

جلد فصلنامه کوه شماره ۸۱

تیترهای روی جلد این شماره:

  • کوه ۸۱
  • فصل‌نامه
  • KOUH Mountain Sport
  • عکس: جواد شهرابی (منطقه خور)

فهرست مطالب فصلنامه کوه شماره ۸۱

این فهرست از روی صفحه‌ی ۳ نسخه‌ی اسکن‌شده تهیه شده و شماره‌ی صفحه‌ها مطابق نسخه‌ی چاپی است.

عنوان مطلب صفحه
۱حرف اول ۲
۲غار جوجارمیثم میرزایی ۴
۳نخستین صعود زمستانی خط‌الرأس هفت‌خوان علم‌کوهنیما اسکندری، علی محمودی ۹
۴پیمایش کویریونس موحد سریعی ۱۵
۵قفقاز؛ برنامه‌ی مشترک با آمریکن آلپاین کلابعباس محمدی ۱۸
۶بولت‌کوبی: بایدها و نبایدهاحمید شفقی ۲۱
۷هارنسکالین پاویک؛ ترجمه: آذران حمیدی ۲۴
۸شکستن کارابین هنگام استفاده از ابزار هشتنویل مک میلان؛ ترجمه: سلمان محمدی ۲۸
۹راهنمای استفاده صحیح از پوشاک در کوه‌نوردیترجمه و تدوین: وحید عرفانی ۳۰
۱۰تأثیر ارتفاعغلامحسین حسن‌پور ۳۴
۱۱تمرین: استقامت‌تان را به حداکثر برسانیدEric Hörst / Alex Biale؛ ترجمه: محمدمهدی جلیلی ۳۸
۱۲تراژدی لهولابرنادت مک دونالد، جرزی پربسکی؛ گرافیک: اوا لابج؛ ترجمه: مهدی جباریان ۴۰
۱۳آلکس کوهترجمه: مهدی جباریان ۴۹
۱۴در پنجه سرنوشتترجمه: هادی فوقانی ۵۰
۱۵نیاسر: آتش برفراز کوهجعفر سپهری ۵۲
۱۶سرزمین آتش ایزدی گرچال، دشت هویج لواسانجعفر سپهری ۵۴
۱۷ابتکاری نو در فیلم‌برداریغلامحسین حسن‌پور ۵۶
۱۸عنکبوت سفید (قسمت یازدهم)ترجمه: پریسا حسین زاده ۵۷
۱۹والتر بوناتی (حقیقت دردناک و دروغ‌گویان بی‌شرم)مهندس ابراهیم نوتاش ۶۱
۲۰کوتاه و خواندنیتهیه، ترجمه و تنظیم: رضا زارعی ۷۳
۲۱یک برنامه تمرینی برای یک کوهنورد خوبمهدی جباریان ۸۱
۲۲نگاهی به مقوله‌ی محیط‌زیست در دو جامعه‌ی متفاوتفرهود فرهادی ۸۲
۲۳بهمن اجتناب‌ناپذیر استتهیه‌کننده: شهریار بیگی ۸۶
۲۴زمستان فصل کوهنوردانابراهیم فرجی ۹۰
۲۵نگین الموت – دریاچه اُوانجعفر سپهری ۹۱
۲۶اخبار فدراسیون ۹۲
۲۷اخبار انجمن کوهنوردان ایران ۹۴
۲۸نخستین صعودهای ۱۴ قله ۸۰۰۰ متری ۹۶

سرمقاله‌ی فصلنامه کوه شماره ۸۱: «حرف اول: هوا بس ناجوانمردانه سرد است»

عنوان سرمقاله از شعر «زمستان» مهدی اخوان ثالث گرفته شده است. نویسنده از کوه‌پیمایی برفی در اواخر پاییز به سوی کلکچال می‌نویسد. او امیدوار بود محمدآقا، قهوه‌خانه‌دار مسیر، دکانش را باز کرده باشد. او را آن‌جا می‌یابد و محمدآقا با چای و خرما از او پذیرایی می‌کند و پولی نمی‌گیرد. این برخورد او را به مقایسه با منفعت‌طلبی رایج در جامعه می‌کشاند. سپس ریشه‌ی رفتارهای ناهنجار اجتماعی و میل به بقا را بررسی می‌کند. متن با بندهایی از شعر اخوان و شعری درباره‌ی سرمای زمستان پایان می‌یابد.

به قلم حسن صالحی‌مقدم

مهم‌ترین مطالب فصلنامه کوه شماره ۸۱

غار جوجار؛ غاری در نزدیکی کوه‌های پراو. غاری که مدت‌ها در گوشه‌ای انتظار افرادی را می‌کشید برای کشفش

نویسنده: میثم میرزایی | صفحه‌ی ۴

گزارش اکتشاف غار جوجار در شمال غرب قله‌ی شاه‌آودالان در استان کرمانشاه. این منطقه به دلیل لایه‌های آهکی، غارهای عمودی فراوان دارد. به نوشته‌ی گزارش، تیمی از خانه کوهنوردان کرمانشاه در سال ۱۳۶۹ تا عمق ۱۲۰ متری این غار رسیده بود و پس از آن غار تا سال ۱۳۹۲ مورد توجه قرار نگرفت. در شهریور ۱۳۹۲ تیمی سه‌نفره دهانه‌های منطقه را شناسایی کرد و در خرداد ۱۳۹۳ نخستین اکسپدیشن با ۱۴ نفر انجام شد. اکسپدیشن دوم از ۱۰ مهرماه به مدت ۱۲ روز برپا شد و بارها با کمک قاطرچی‌ها حمل شد. غار پس از چاه ورودی و مسیری افقی با حوضچه‌های آب دوباره عمودی می‌شود. تیم پس از شش روز کار تا عمق ۸۰۶- متر را اکتشاف و نقشه‌برداری کرد. گزارش یادآوری می‌کند که غار پراو با عمق ۷۵۲ متر پیش‌تر عمیق‌ترین غار کشور بود.

  • ارتفاع دهانه ۲۹۱۴ متر و ورودی با چاهی ۱۱۶ متری
  • سال ۱۳۶۹: رسیدن به عمق ۱۲۰ متری
  • اکسپدیشن اول خرداد ۱۳۹۳ با ۱۴ نفر
  • اکتشاف و نقشه‌برداری تا عمق ۸۰۶- متر
  • مصرف حدود ۸۰۰ متر طناب؛ ۱۵۰۰ متر طناب را فدراسیون تأمین کرد

نخستین صعود زمستانی خط‌الرأس هفت‌خوان علم‌کوه

نویسنده: نیما اسکندری، علی محمودی | صفحه‌ی ۹

گزارش نخستین صعود زمستانی خط‌الرأس هفت‌خوان در منطقه‌ی علم‌کوه. نویسنده نام هفت‌خوان را نخستین بار در فصل‌نامه کوه و در گزارش حادثه‌ی فوت زرافشان دیده بود. او پس از صعود تابستانی، تلاش زمستانی را برای سال ۹۳ برنامه‌ریزی کرد و با علی محمودی هم‌برنامه شد. پیش از زمستان در دو نوبت سوخت و غذا در مسیر تنگه‌گلو و حصارچال بارگذاری شد. برنامه‌ی اصلی در ۱۲ بهمن ۹۳ با حرکت از تنکابن به خرم‌آباد و روستای درجان آغاز شد و گروه شب را در روستای میانرود (۲۰۲۰ متر) گذراند. گزارش صعود از یال لنگری، برف‌کوبی، تراورس‌های حساس روی سنگ‌های ریزشی، رسیدن به بلندترین قله‌ی خط‌الرأس و بازگشت از دره‌ی آبگرم به درجان را شرح می‌دهد. نویسندگان در این مسیر از پویا کیوان و حسن زرافشان یاد می‌کنند.

  • تاریخ‌های روزشمار: ۹۳/۱۱/۱۲ و ۹۳/۱۱/۱۳
  • بارگذاری پیش از زمستان در دو نوبت
  • شب‌مانی در روستای میانرود در ارتفاع ۲۰۲۰ متر
  • بازگشت از دره‌ی آبگرم و روستای درجان

پیمایش طولی چاله کویر مرکزی ایران به مسافت ۴۰۰ کیلومتر

نویسنده: یونس موحد سریعی | صفحه‌ی ۱۵

گزارش روزشمار یک پیمایش انفرادی زمستانی ۴۰۰ کیلومتری در چاله‌ی کویر مرکزی، از چهارطاقی به سوی شهرستان جندق. نویسنده آن را نخستین پیمایش حرفه‌ای کویر و دومین برنامه‌ی کویرنوردی خود معرفی می‌کند. او در ۷ بهمن ۹۳ از تهران به کاشان رفت و با اعضای هیئت کوهنوردی کاشان دیدار کرد، که مسئولیت امداد و نجات برنامه را پذیرفتند. پیمایش در ۹ بهمن ۹۳ از کاروانسرای مرنجاب آغاز شد. گزارش جزئیاتی مانند وزن کوله، دما، ساعت‌ها، ارتفاع GPS، عبور از بندریگ و چاه چرخی و برپایی کمپ‌ها را ثبت کرده است. عکس‌هایی از نویسنده با کوله و پرچم نیز در گزارش آمده است.

  • طول پیمایش ۴۰۰ کیلومتر
  • آغاز ۹ بهمن ۹۳
  • وزن کوله در شروع ۳۵/۴۸۰ کیلوگرم
  • تیم پشتیبان در تبریز، کاشان و تهران

قفقاز؛ برنامه مشترک با آمریکن آلپاین کلاب

نویسنده: عباس محمدی | صفحه‌ی ۱۸

گزارش برنامه‌ای که از ۱۴ تا ۳۱ شهریور ۱۳۹۴ با همکاری انجمن کوهنوردان ایران، آمریکن آلپاین کلاب و انجمن کوهنوردی ارمنستان در گرجستان و ارمنستان برگزار شد. چهارده کوهنورد آمریکایی، ده ایرانی و دو ارمنی در آن حضور داشتند. در این برنامه قله‌های آراگاتس و کازبک صعود شد و سنگ‌نوردی در نوراوانک (ارمنستان) و چائوخی (گرجستان) انجام گرفت. نام برنامه، Rock Us in the Caucasus، پیشنهاد دیوید تونن بود. نویسنده از سه برنامه‌ی تبادل کوهنورد در سال‌های ۱۳۸۹ تا ۱۳۹۱ یاد می‌کند. هدف‌هایی که برمی‌شمارد کوهنوردی اخلاق‌مدار، آشنایی با دیواره‌های منطقه و زمینه‌سازی برای آموزش و کارهای بزرگ‌تر است.

  • ۱۴ تا ۳۱ شهریور ۱۳۹۴
  • ۱۴ آمریکایی، ۱۰ ایرانی، ۲ ارمنی
  • صعود آراگاتس و کازبک
  • سابقه: دوره‌ی دیواره‌نوردی با GHM فرانسه در آبان ۱۳۸۶

بولت‌کوبی: بایدها و نبایدها

نویسنده: حمید شفقی | صفحه‌ی ۲۱

نویسنده پس از انتقادهایی که به گشایش مسیرهای جدید توسط بانوان شد، دیدگاه شخصی خود را درباره‌ی رول‌کوبی و بولت‌کوبی می‌نویسد. او از هزینه و زحمت گشایندگان مسیر قدردانی می‌کند، اما هشدار می‌دهد که در دسترس بودن دریل‌های شارژی ممکن است به سوراخ‌کاری بی‌رویه‌ی صخره‌ها بینجامد. به نظر او گشایش مسیر مهارتی دوبخشی است: انتخاب بولت و محل درست آن، و صعود از پایین به بالا. او می‌پرسد استاندارد و مجوز رول‌کوبی چیست. با مثال دیواره‌های بلند ماداگاسکار، که بولت‌های آن‌ها با فاصله‌ی زیاد کوبیده شده‌اند، بر تفاوت مسیرهای اسپرت و دیواره‌ای تأکید می‌کند.

  • دریل شارژی با دو باتری حدود ۷۰ رول در یک جلسه
  • مثال: مسیر ۵.۱۳ به طول ۵۰ متر با حداکثر ۱۰ بولت در ماداگاسکار

هارنس

نویسنده: کالین پاویک (مسئول کنترل کیفیت و ایمنی بلک دایموند) | ترجمه: آذران حمیدی | صفحه‌ی ۲۴

مقاله‌ای فنی درباره‌ی حلقه‌ی حمایت (حلقه‌ی عمودی) هارنس و نگهداری آن. طبق دستورالعمل بلک دایموند، حداکثر مقاومت این حلقه ۱۵ کیلونیوتن است و مقررات CE تحمل ۱۵ کیلونیوتن به مدت ۳ دقیقه را می‌خواهد. آزمایش‌های خود شرکت به ۲۲ کیلونیوتن رسیده است. بخش‌های بعدی درباره‌ی انبارداری و حمل (دوری از رطوبت، نور خورشید و جوندگان)، شستشو با آب گرم و شوینده‌ی ملایم، پرهیز از مواد شیمیایی و محدوده‌ی دمای مجاز است. درباره‌ی عمر هارنس آمده است که حداکثر ۱۰ سال است، حتی بدون استفاده، و با استفاده‌ی معمولی حدود ۳ سال. سقوط، سایش، حرارت و اشعه‌ی آفتاب از عوامل کاهش عمر شمرده شده‌اند.

  • مقاومت حلقه‌ی حمایت طبق بلک دایموند ۱۵ کیلونیوتن؛ آزمایش تا ۲۲ کیلونیوتن
  • عمر حداکثر ۱۰ سال؛ با استفاده‌ی معمولی حدود ۳ سال

شکستن کارابین هنگام استفاده از ابزار هشت

نویسنده: نویل مک میلان | ترجمه: سلمان محمدی | صفحه‌ی ۲۸

مقاله به حوادثی می‌پردازد که در آن‌ها کارابین پیچ‌دار متصل‌کننده‌ی هشت فرود به هارنس شکسته است. در سال ۱۹۹۵ هشت فرود اهرم شد و قفل کارابین را باز کرد. سالی بعد دانش‌آموزی در یک مرکز تفریحی از ۴۰ متری سقوط کرد و جان باخت، و در ۱۹۹۷ حادثه‌ای مشابه هنگام حمایت در آلمان رخ داد. نویسنده توضیح می‌دهد که مشکل از خود هشت نیست. علت این است که کارابین در وضعیت‌های خاص به‌صورت اهرمی و غیرمحوری بار می‌گیرد و می‌شکند. متن با تصاویر و آزمایش‌ها نشان می‌دهد این وضعیت چگونه پیش می‌آید و چگونه می‌توان از آن پیشگیری کرد.

  • حوادث ۱۹۹۵ و ۱۹۹۷
  • سقوط ۴۰ متری یک دانش‌آموز

اهمیت پوشاک در کوه‌نوردی را جدی بگیریم؛ راهنمای استفاده صحیح از پوشاک در کوه‌نوردی

نویسنده: وحید عرفانی (ترجمه و تدوین) | صفحه‌ی ۳۰

این مقاله پوشاک را یکی از نقاط ضعف کوه‌نوردان می‌داند و یادآوری می‌کند که لباس نامناسب در موارد بسیاری به سرمازدگی و مرگ انجامیده است. تأکید اصلی بر پوشیدن چند لایه به جای یک لایه‌ی ضخیم است، تا بتوان با تغییر فعالیت و هوا لباس را کم و زیاد کرد. برای مثال، حدود ۱۵ دقیقه پس از شروع حرکت بدن گرم می‌شود و باید لباس را کم کرد. توصیه‌های بعدی درباره‌ی پرهیز از لباس‌های نامناسب مانند جین، اهمیت جوراب و گرم نگه داشتن پا، تنفس‌پذیری لباس‌ها و انتخاب لایه‌هاست. تصاویری از لباس‌های فنی نیز همراه مقاله آمده است.

  • توصیه به سیستم لایه‌ای پوشاک
  • حدود ۱۵ دقیقه پس از شروع حرکت نیاز به کم کردن لباس

تأثیر ارتفاع بر روی فعالیت‌های بدنی کوهنوردان و مکانیسم‌های سازگاری فیزیولوژیکی با آن

نویسنده: غلامحسین حسن‌پور | صفحه‌ی ۳۴

مقاله پس از مقدمه‌ای درباره‌ی جذابیت کوهنوردی، اثر ارتفاع بر بدن را بررسی می‌کند. بخش نخست عوامل محیطی را توضیح می‌دهد. با کاهش فشار کل بارومتری، فشار سهمی اکسیژن کم می‌شود، هرچند درصد اکسیژن هوا ثابت (۲۰/۹۳) می‌ماند، و اشباع خون از اکسیژن پایین می‌آید. کاهش غلظت هوا هم مقاومت راه‌های تنفسی را کم می‌کند، اما بدن برای همان مقدار اکسیژن به حجم بیشتری هوا نیاز دارد. نویسنده یادآوری می‌کند که با افت اشباع اکسیژن خون به ۲۵ تا ۵۰ درصد بیهوشی رخ می‌دهد و به همین دلیل بالای ۶۰۰۰ متر از کپسول اکسیژن استفاده می‌شود. ادامه‌ی مقاله به مکانیسم‌های سازگاری فیزیولوژیکی می‌پردازد.

  • فشار سهمی اکسیژن در سطح دریا ۱۵۹/۲ میلی‌متر جیوه
  • بیهوشی با اشباع ۲۵ تا ۵۰ درصد
  • استفاده از اکسیژن بالای ۶۰۰۰ متر

تمرین: استقامت‌تان را به حداکثر برسانید

نویسنده: Eric Hörst / Alex Biale | ترجمه: محمدمهدی جلیلی | صفحه‌ی ۳۸

مقاله سنگ‌نوردان را به دو گروه قدرتی و استقامتی تقسیم می‌کند و می‌گوید بیشتر آن‌ها به دلیل تمرکز بر بولدر، نسبت قدرت به استقامت نامتوازنی دارند. برای حفظ آرامش و دوام در مسیرهای طولانی چهار تمرین پیشنهاد می‌شود. نخست آویزان شدن متحرک روی سیمیلاتور است: دست‌ها ۵ تا ۱۰ دقیقه روی گیره‌ها جابه‌جا می‌شوند، در سه ست با ۵ تا ۱۰ دقیقه استراحت. تمرین دوم بالا و پایین رفتن از یک مسیر برای دم کردن ساعدهاست. سوم صعودهای اینتروال با استراحتی هم‌اندازه‌ی زمان صعود است و چهارم بارفیکس فرانسوی برای افزایش قدرت در حرکت‌های قفل. پیشنهاد مقاله این است که یک یا دو تمرین در برنامه‌ی هفتگی گنجانده شود.

  • چهار تمرین استقامتی
  • هدف: سه ست، دو بار در هفته

تراژدی لهولا: آغازی برای پایان

نویسنده: برنادت مک دونالد، جرزی پربسکی؛ گرافیک: اوا لابج | ترجمه: مهدی جباریان | صفحه‌ی ۴۰

داستانی مصور در هشت صفحه درباره‌ی اکسپدیشن ۱۹۸۹ لهستان به جبهه‌ی غربی اورست. به نوشته‌ی مقدمه، کوهنوردان لهستانی ۱۷ سال در صعودهای بزرگ و زمستانی پیشتاز بودند و ده نفر از آنان برای صعود بدون باربر و اکسیژن به این کوه رفتند. داستان وقایع پس از حادثه را دنبال می‌کند. آندرژ مارچینیاک تنها می‌ماند و برف‌کوری‌اش را با شیشه‌ی قوطی قرص مهار می‌کند تا پس از ۷ روز امداد برسد. در پایان آمده است که از ده نفر تنها پنج نفر بازگشتند و جرزی کوکوچکا چند ماه بعد در جبهه‌ی جنوبی لوتسه درگذشت. مارچینیاک در ۱۹۹۶ مسیری نو در ستون شمال غربی آناپورنا گشود و در ۲۰۰۹ در تاترا درگذشت.

  • سال ۱۹۸۹، جبهه‌ی غربی اورست
  • از ده نفر پنج نفر بازگشتند
  • امداد پس از ۷ روز

آلکس لوه

ترجمه: مهدی جباریان | صفحه‌ی ۴۹

زندگی‌نامه‌ی استوارت الکساندر «آلکس» لوه، کوهنورد آمریکایی متولد ۱۹۵۸ در مریلند که در سال ۱۹۹۹ بر اثر بهمن در شیشاپانگما درگذشت. متن او را از بهترین کوهنوردان هم‌دوره‌اش می‌داند و نمونه‌هایی می‌آورد: صعود دوروزه و تنهای آکونکاگوا (۶۹۶۲ متر)، تمرین‌های روزانه‌ی بارفیکس و نجات یک کوهنورد اسپانیایی در دنالی (۶۱۹۰ متر) در سال ۱۹۹۵. در سپتامبر ۱۹۹۹ او با کنراد آنکر و دیوید بریجز برای صعود و فرود با اسکی به شیشاپانگما رفت و بهمنی او و بریجز را دفن کرد. فهرستی از اولین صعودها، مسیرهای جدید و صعودهای دیگر او، از جمله K2 در ۱۹۸۶، ضمیمه‌ی مقاله است.

  • تولد ۱۹۵۸، مرگ ۱۹۹۹ در شیشاپانگما
  • نجات در دنالی، ۱۹۹۵
  • صعود K2 در ۱۹۸۶
  • قله‌ای ۳۱۰۰ متری نزدیک محل زندگی‌اش به نام او نام‌گذاری شده است

در پنجه سرنوشت

ترجمه: هادی فوقانی | صفحه‌ی ۵۰

گفت‌وگویی برگرفته از سایت صدای آلمان با توماس هوبر، کوهنورد ۴۸ساله‌ی آلمانی، درباره‌ی تلاش تابستان ۲۰۱۵ برای صعود دیواره‌ی شمالی صعودنشده‌ی لاتوک ۱ (۷۱۴۵ متر) در قراقروم پاکستان. گروه چهارنفره‌ای از آلمان، سوئیس و اتریش، که برادر توماس هم در آن بود، به دلیل برف فراوان به هدف نرسید. شبی در کمپ ۵۶۰۰ متری بهمنی فرو ریخت و موج آن چادرها را از زمین بلند کرد. پیشنهاد هوبر برای صعود از گرده‌ی شمالی پذیرفته نشد. گروه برای هم‌هوایی به لاتوک ۳ و قله‌ای ۶۰۰۰ متری هم تلاش کرد و همه سالم بازگشتند. مقدمه ارتفاع چهار قله‌ی لاتوک و نخستین صعودهای سال‌های ۱۹۷۷ تا ۱۹۸۰ را آورده است.

  • لاتوک ۱: ۷۱۴۵ متر، لاتوک ۲: ۷۱۰۸ متر، لاتوک ۳: ۶۹۴۹ متر، لاتوک ۴: ۶۴۵۶ متر
  • کمپ ۵۶۰۰ متری در معرض بهمن
  • تابستان ۲۰۱۵

نیاسر آتش بر فراز کوه

نویسنده: جعفر سپهری | صفحه‌ی ۵۲

معرفی آتشکده‌ی نیاسر در نزدیکی کاشان، بنایی گنبدی بر پایه‌ای مکعبی. نویسنده آن را کامل‌ترین چارتاقی بازمانده از دوره‌ی ساسانی می‌داند که به دستور اردشیر بابکان ساخته شده است. متن به مصالح سنگ و گچ، بازسازی گنبد به شکل گنبدهای اسلامی و نظر آندره گدار درباره‌ی تخم‌مرغی بودن گنبد اصلی اشاره می‌کند. به نوشته‌ی نویسنده، آتش آتشکده از دور دیده می‌شد و راهنمای رهگذران بود. سپس چشمه و آبشار نیاسر در ارتفاع ۱۶۸۰ متر، نیایشگاه آناهیتا، باغ تالار (تربال) و کوشک آن معرفی می‌شوند. گرمابه و آسیاب آبی مجموعه هم، که به دوره‌ی صفویه نسبت داده می‌شوند، در متن آمده‌اند.

  • چشمه‌ی نیاسر در ارتفاع ۱۶۸۰ متر
  • آتشکده منسوب به دوره‌ی ساسانی
  • گرمابه و آسیاب آبی منسوب به صفویه

سرزمین آتش ایزدی گرچال، دشت هویج لواسان

نویسنده: جعفر سپهری | صفحه‌ی ۵۴

معرفی دشت گرچال یا آگرچال، معروف به دشت هویج، در بالادست روستای افجه در لواسان، که با یک تا یک‌ونیم ساعت پیاده‌روی از افجه به آن می‌رسند. نویسنده نام دشت را از «گر» به معنای آتش و «چال» به معنای جایگاه می‌داند و آن را جایگاه آتش ایزدی می‌خواند. او به روایت فرانک و فریدون و به پدیده‌ی ابرهای یونیزه و خرداذرخش در منطقه اشاره می‌کند. به نوشته‌ی او نام دشت هویج حدود پنجاه سال قدمت دارد و این تصور که در آن هویج کشت می‌شده نادرست است. قله‌های اطراف (برج‌ریزان، پرسون، آتشکوه، مهرچال، پیرزن کلوم) و نمونه‌هایی از واژه‌های «گر» و «چال» در نام‌های جغرافیایی نیز در متن آمده است.

  • برج‌ریزان ۳۶۵۰، پرسون ۳۱۰۰، آتشکوه ۳۸۵۰، مهرچال ۳۹۲۰، پیرزن کلوم ۳۸۴۰ متر
  • نام دشت هویج حدود پنجاه سال پیش رایج شد

ابتکاری نو در فیلم‌برداری در حال صعود در سنگ‌نوردی؛ نصب پایه دوربین بر روی کلاه کاسکت

نویسنده: غلامحسین حسن‌پور | صفحه‌ی ۵۶

گزارشی کوتاه درباره‌ی ابتکار حسین بهاری‌پور، عضو هیئت کوهنوردی دزفول، که پایه‌ای برای نصب دوربین روی کلاه کاسکت سنگ‌نوردی ساخته است. این پایه از قطعه‌ای از پایه‌ی دوربین عکاسی ساخته شده، در کنار کلاه نصب می‌شود و در دو جهت افقی و عمودی ۳۶۰ درجه می‌چرخد. دوربین مورد استفاده sony AS30V است که WiFi و GPS دارد و تصاویر را هم‌زمان به گوشی همراه می‌فرستد. به این ترتیب حمایت‌چی یا فرد سوم می‌تواند مسیر صعود را روی صفحه ببیند و به سنگ‌نورد راهنمایی بدهد. در پایین صفحه دو کتاب «کوله‌بار» و «کوهنامه‌ی شاعران» معرفی شده‌اند.

  • دوربین sony AS30V
  • چرخش ۳۶۰ درجه‌ای پایه

عنکبوت سفید؛ بخش سوم از فصل ششم «اولین صعود از جبهه شمالی آیگر» (قسمت یازدهم)

نویسنده: هنریخ هارر | ترجمه: پریسا حسین زاده | صفحه‌ی ۵۷

قسمت یازدهم ترجمه‌ی کتاب «عنکبوت سفید» هنریخ هارر، با مقدمه‌ی جو سیمپسون. به نوشته‌ی مقدمه‌ی مترجم، هارر در ۱۹۱۲ در کرنتن اتریش به دنیا آمد، در ۱۹۳۶ عضو تیم المپیک اسکی اتریش بود و در ۱۹۳۸ (۱۳۱۶) نخستین صعود جبهه‌ی شمالی آیگر را انجام داد. این قسمت به بیواک در طاقچه‌ای یخی، خیس شدن لباس‌ها و خطر ریزش سنگ می‌پردازد. سپس صعود میدان یخی دوم روایت می‌شود، که در آن فریتز به دلیل همراه نداشتن کرامپون مجبور شد در یخ جای پا بکند.

  • هارر متولد ۱۹۱۲ در کرنتن
  • نخستین صعود جبهه‌ی شمالی آیگر در ۱۹۳۸ (۱۳۱۶)

«حقیقت دردناک و دروغ‌گویان بی‌شرم» والتر بوناتی

نویسنده: مهندس ابراهیم نوتاش | صفحه‌ی ۶۱

مقاله‌ای پژوهشی و طولانی درباره‌ی ماجرای والتر بوناتی در اکسپدیشن ۱۹۵۴ ایتالیا به K2. نویسنده می‌گوید از ۱۹۸۵ به این موضوع علاقه‌مند شد و اکنون، پس از حدود چهل سال که حقایق آشکار شده، جزئیات آن را منتشر می‌کند. متن ابتدا زندگی بوناتی (تولد ۱۹۳۰ در برگامو) و فهرستی از صعودهای مهم او از ۱۹۴۹ تا ۱۹۶۵ را می‌آورد. در این فهرست صعود انفرادی برج جنوب غربی پتی‌درو در ۱۹۵۵، صعود گاشربروم ۴ در ۱۹۵۸، تراژدی فرنی در ۱۹۶۱ و صعود انفرادی زمستانی دیواره‌ی شمالی ماترهورن در ۱۹۶۵ دیده می‌شود. سپس به رقابت کشورها بر سر قله‌های ۸۰۰۰ متری و رهبری آردیتو دزیو بر برنامه‌ی ایتالیا می‌پردازد. به نوشته‌ی متن، بوناتی شبی را در ارتفاع ۸۱۰۰ متر بی هیچ وسیله‌ای گذراند.

  • بیواک بوناتی در ارتفاع ۸۱۰۰ متر در ۱۹۵۴
  • ارتفاع K2 در متن ۸۶۱۶ متر
  • کناره‌گیری بوناتی از کوهنوردی حرفه‌ای در ۱۹۶۵

کوتاه و خواندنی

نویسنده: رضا زارعی (تهیه، ترجمه و تنظیم) | صفحه‌ی ۷۳

مجموعه‌ای هشت‌صفحه‌ای از خبرهای کوتاه کوهنوردی جهان. یک خبر به صعود صدم هنس فلورین روی مسیر دماغه‌ی ال‌کاپیتان، همراه با Jayme Moye و Fiona Thornewell، می‌پردازد. رکورد او در این مسیر ۲ ساعت و ۲۳ دقیقه و ۴۶ ثانیه است. خبر دیگر نصب فنس در ایستگاه ۶ به ۷ تله‌کابین توچال برای مهار بهمن است. خبری هم درباره‌ی برنامه‌ی اولی استک برای صعود جبهه‌ی جنوبی آناپورنا با کالین هیلی و بازگشت او به نپال پس از زلزله آمده است. این برنامه پس از پروژه‌ی صعود ۸۲ قله‌ی ۴۰۰۰ متری آلپ در ۶۱ روز مطرح شده است. صعود دیواره‌ی جنوب غربی اورست در پاییز ۱۹۷۵ به سرپرستی کریس بانینگتون هم یادآوری شده است.

  • فلورین ۱۶۰ بار ال‌کاپیتان را صعود کرده که ۱۰۰ بار آن از مسیر دماغه بوده است
  • صعود ۸۲ قله‌ی ۴۰۰۰ متری آلپ در ۶۱ روز توسط استک
  • دیواره‌ی جنوب غربی اورست، پاییز ۱۹۷۵

یک برنامه تمرینی برای یک کوهنورد خوب

نویسنده: مهدی جباریان | صفحه‌ی ۸۱

برنامه‌ای تمرینی برای کوهنوردانی که هر جمعه به کوه می‌روند و می‌خواهند عملکرد بهتری داشته باشند. برنامه عوامل استقامت، تکنیک، قدرت، توان قلب و عروق، توان بازیابی و استقامت در قدرت را در یک جدول هفتگی کنار هم آورده است. برای هر روز تمرین مشخصی تعیین شده است. سنگ‌نوردی در سالن، تمرین روی سیمیلاتور، بالاکشی و شنای سوئدی و دویدن با ضربان قلب ۱۵۰ تا ۱۸۵ از جمله‌ی این تمرین‌هاست. زمان گرم کردن و سرد کردن نیز برای هر جلسه آمده است.

  • ضربان قلب هدف ۱۵۰ تا ۱۸۵ در دویدن‌های ۵ دقیقه‌ای

نگاهی به مقوله محیط‌زیست در دو جامعه متفاوت

نویسنده: فرهود فرهادی | صفحه‌ی ۸۲

نویسنده بر پایه‌ی سفرش به کشورهای اسکاندیناوی (سوئد، نروژ و دانمارک)، رفتار زیست‌محیطی مردم آن‌جا را با ایران مقایسه می‌کند. او می‌گوید هدفش گزارش برنامه نیست و می‌خواهد درباره‌ی توسعه‌ی پایدار و مسائل فرهنگی بحث کند. مقدمه را عباس محمدی، رئیس پیشین انجمن کوهنوردان ایران و مدیر بخش دیده‌بان کوهستان، امضا کرده است. او به «ردپای اکولوژیکی» کشورهای صنعتی اشاره می‌کند و «جنبش آشغال» (Litter Movement) فنلاند را معرفی می‌کند که شعارش برداشتن یک آشغال در روز است. ادامه‌ی مقاله به معنای واژه‌ی اسکاندیناوی و تجربه‌های نویسنده در سفر می‌پردازد.

  • جنبش آشغال را در سال ۲۰۰۰ یک روزنامه‌نگار فنلاندی راه انداخت؛ سایت roskapaivassa.net
  • مقایسه‌ی اسکاندیناوی و ایران

بهمن اجتناب‌ناپذیر است (قسمت چهارم)

نویسنده: شهریار بیگی (تهیه‌کننده) | صفحه‌ی ۸۶

قسمت چهارم مجموعه‌ای درباره‌ی شناخت و پیشگیری از بهمن، که در ادامه‌ی شماره‌های پیشین پرسش‌های جدول امتیازدهی را توضیح می‌دهد. پرسش شانزدهم درباره‌ی منطقه‌هایی است که قطع، برش یا پرتگاه دارند و فرار از بهمن را سخت می‌کنند. در چنین جاهایی خطر کوبیده شدن فرد به صخره یا دفن شدن در گودال بیشتر است. پرسش هجدهم شیب‌های تندتر از ۳۰ درجه را بررسی می‌کند. متن توضیح می‌دهد که با افزایش شیب، نیروی کشش روی توده‌ی برف بیشتر می‌شود و احتمال بهمن بالا می‌رود.

  • توضیح پرسش‌های ۱۶ تا ۱۸ جدول بهمن
  • شیب بیش از ۳۰ درجه

زمستان فصل کوهنوردان

نویسنده: ابراهیم فرجی | صفحه‌ی ۹۰

یادداشتی درباره‌ی ویژگی‌های کوهنوردی زمستانی. نویسنده زمستان را آزمونی سخت می‌داند که موفقیت در آن آمادگی جسمانی، تجهیزات مناسب و تدبیر می‌خواهد. او خطرهای این فصل را برمی‌شمارد: شرایط جوی ناپایدار، ریزش بهمن، کوتاهی روزها و خطر جاده‌ها. رعایت «قانون ۱۴»، یعنی تمام کردن صعود به قله تا ساعت ۱۴، هم در یادداشت یادآوری شده است.

  • قانون ساعت ۱۴

نگین الموت – دریاچه اُوان

نویسنده: جعفر سپهری | صفحه‌ی ۹۱

معرفی دریاچه‌ی اوان در الموت، در فاصله‌ی ۷۵ کیلومتری قزوین. به نوشته‌ی نویسنده، دریاچه حدود ۵۰۰ سال پیش بر اثر لغزش زمین و ایجاد سدی طبیعی پدید آمده و زمین‌لرزه‌ی ۱۴۲۸ میلادی (۸۰۷ خورشیدی) می‌تواند عامل آن باشد. ارتفاع دریاچه از سطح دریا ۱۸۱۵ متر و بیشترین ژرفای آن ۶/۸ متر است. مساحتش از هفتاد هزار متر مربع بیشتر است و قطرهای آن حدود ۳۲۵ و ۲۷۵ متر است. آب دریاچه از بارش و چشمه‌های کف آن تأمین می‌شود. متن گیاهان و جانوران منطقه را معرفی می‌کند و ریشه‌ی نام‌های اوان، سیالان و طالقان را شرح می‌دهد.

  • ارتفاع ۱۸۱۵ متر، بیشترین ژرفا ۶/۸ متر
  • قطرها حدود ۳۲۵ و ۲۷۵ متر
  • ۷۵ کیلومتر تا قزوین

اخبار فدراسیون

صفحه‌ی ۹۲

خبرهای فدراسیون کوهنوردی و صعودهای ورزشی. ایران در مجمع اتحادیه‌ی جهانی کوهنوردی در سئول به‌عنوان میزبان اجلاس جهانی و آسیایی کوهنوردی در سال ۲۰۱۷ انتخاب شد. فدراسیون سهمیه‌ی حضور در رقابت‌های یخ‌نوردی المپیک زمستانی نوجوانان ۲۰۱۶ را به دست آورد و تیمی ۱۲ نفره برای دوره‌ی یخ‌نوردی به روسیه اعزام کرد. همایش و جشنواره‌ی عکس «کوهبان» در ۲۳ آذر برگزار شد. رضا علیپور در رقابت‌های سنگ‌نوردی قهرمانی آسیا در نینگبوی چین مدال نقره گرفت و مهدی علیپور در مالزی برنز گرفت. حضور داوران و طراحان مسیر ایرانی در رقابت‌های آسیایی هم خبر داده شده است.

  • میزبانی اجلاس ۲۰۱۷
  • زمان ۶ ثانیه و ۷۹ صدم ثانیه‌ی رضا علیپور در فینال سرعت

اخبار انجمن کوهنوردان ایران

صفحه‌ی ۹۴

خبرهای انجمن کوهنوردان ایران. نخستین خبر گزارش گشایش مسیری جدید در دیواره‌های گرانیتی سارونورو، معروف به «یوسمیتی آفریقا»، در ماداگاسکار است که در فروردین ۹۴ حسن گرامی، حمید شفقی و فرشاد میجوجی آن را گشودند. مهدی هنرمند در مرداد به قله‌ی خان‌تنگری (۷۰۱۰ متر) صعود کرد و روی قله‌ی پوبدا (۷۴۳۹ متر) هم تلاش کرد. خبرهای دیگر به چهارمین برنامه‌ی مشترک با آمریکن آلپاین کلاب و نظرخواهی برای برنامه‌ی سالگرد صعودهای آلمانی‌ها و فرانسوی‌ها در علم‌کوه در سال ۱۳۹۵ مربوط است. خبری از دیده‌بان کوهستان (دکا) نیز آمده است.

  • سارونورو، فروردین ۹۴
  • خان‌تنگری ۷۰۱۰ متر؛ پوبدا ۷۴۳۹ متر
  • سال ۱۳۹۵: هشتادمین سالگرد صعود آلمانی‌ها در علم‌کوه

نخستین صعودهای ۱۴ قله ۸۰۰۰ متری

صفحه‌ی ۹۶

فهرستی از نخستین صعودهای چهارده قله‌ی ۸۰۰۰ متری با ارتفاع، سال و نام صعودکنندگان. چند نمونه: کانچن‌چونگا (۸۵۸۶ متر، ۱۹۵۵، جرج باند و براون)، ماکالو (۸۴۸۱ متر، ۱۹۵۵، جی کانوری و لیونل تری)، اورست (۸۸۴۸ متر، ۱۹۵۳، ادموند هیلاری و نورگی تنسینگ)، آناپورنا (۸۰۹۱ متر، ۱۹۵۰، میشل هرزوک و لویی لاشنال)، کی‌۲ (۸۶۱۱ متر، ۱۹۵۴، آشیل کومپانیونی و لینو لاسیدلی) و نانگاپاربات (۸۱۲۶ متر، ۱۹۵۳، صعود انفرادی هرمان بول). پایین صفحه سخنی از آناتولی بوکریف و پیام تسلیتی به دکتر حسن صالحی مقدم آمده است.

  • آناپورنا نخستین ۸۰۰۰ متری صعودشده (۱۹۵۰)
  • شیشاپانگما ۱۹۶۴ توسط کوهنوردان چینی

قله‌ها، مناطق و چهره‌های فصلنامه کوه شماره ۸۱

قله‌ها و مناطقی که در این شماره از آن‌ها یاد شده: غار جوجار، کوه پراو، قله‌ی شاه‌آودالان، کرمانشاه، غار پراو، علم‌کوه، هفت‌خوان، یال لنگری، تنگه‌گلو، حصارچال، درجان، میانرود، تنکابن، خرم‌آباد، کویر مرکزی، چهارطاقی، کاروانسرای مرنجاب، بندریگ، چاه چرخی، جندق، کاشان، قفقاز، گرجستان، ارمنستان، آراگاتس، کازبک، نوراوانک، چائوخی، ماداگاسکار، آلمان، اورست، لهولا، لوتسه، آناپورنا، تاترا، لهستان، شیشاپانگما، آکونکاگوا، دنالی، K2.

کوهنوردان و چهره‌هایی که در این شماره نامشان آمده: میثم میرزایی، علیرضا بلاغی، بهادر برومند، احتشام مصدق، نیما اسکندری، علی محمودی، روشن قوامیان، حسن زرافشان، پویا کیوان، یونس موحد سریعی، عباس محمدی، David Thoenen، مختار مخیتاریان، حمید شفقی، کالین پاویک، آذران حمیدی، نویل مک میلان، سلمان محمدی، وحید عرفانی، غلامحسین حسن‌پور، Eric Hörst، Alex Biale، محمدمهدی جلیلی، آندرژ مارچینیاک، جرزی کوکوچکا، ولادیسلاو تریزول، آلکس لوه، Dave Hahn، کنراد آنکر، دیوید بریجز، توماس هوبر، آرنولد، جعفر سپهری، اردشیر بابکان، آندره گدار، حسین بهاری‌پور، صالح شهیدی، داوود محمدی‌فر، هنریخ هارر، جو سیمپسون.

عکس جلد یخ‌نوردی روی آبشار یخ‌زده است (عکس: جواد شهرابی، منطقه خور). صفحه‌های ۴۰ تا ۴۷ به داستان مصور «تراژدی لهولا» اختصاص دارد. معرفی دو کتاب «کوله‌بار» و «کوهنامه‌ی شاعران»، فرم اشتراک (ص ۸۹) و آگهی‌های تجهیزات کوهنوردی هم در این شماره آمده است.

دانلود فصلنامه کوه شماره ۸۱

نسخه‌ی کامل و اسکن‌شده‌ی شماره‌ی ۸۱ فصلنامه کوه (زمستان ۱۳۹۴) با فرمت PDF، در ۱۰۰ صفحه و حجم حدود ۶۱٫۰ مگابایت، از همین بخش قابل دریافت است. برای دانلود، شماره‌ی موبایل خود را وارد کنید و آن را با کدی که برایتان پیامک می‌شود تأیید کنید؛ لینک دانلود بلافاصله نمایش داده می‌شود.

فصلنامه کوه، شماره ۸۱ (زمستان ۱۳۹۴)

برای دانلود، شماره موبایلت رو وارد کن.

  • فرمت PDF
  • حجم 61,0 مگابایت
  • تعداد صفحه ۱۰۰

شماره‌های دیگر فصلنامه کوه

→ شماره‌ی قبلی: فصلنامه کوه شماره ۸۰  |  شماره‌ی بعدی: فصلنامه کوه شماره ۸۲ ←

فهرست همه‌ی شماره‌ها را در صفحه‌ی معرفی و آرشیو فصلنامه کوه ببینید.

حقوق مطالب و تصاویر این شماره متعلق به فصلنامه کوه است. خلاصه‌های این صفحه را تحریریه‌ی مجله هایکر از روی نسخه‌ی اسکن‌شده‌ی مجله نوشته است.

این مطلب را بفرست:

نویسندهٔ این مطلب

هایکر

همهٔ نوشته‌های نویسنده

دیدگاه‌ها و تجربه‌های شما

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *